©Shutterstock

©Shutterstock

Door de felle Oekraïense tegenstand voert Rusland een steeds vuilere oorlog. Al ruim twee miljoen mensen zijn op de vlucht geslagen voor het geweld.

 

Twee weken geleden kondigde de Russische president Vladimir Poetin een ‘vredesmissie’ aan om de pro-Russische rebellen in de Oost-Oekraïense gebieden Donetsk en Loehansk te ondersteunen. Inmiddels is die missie geëvolueerd tot een regelrechte oorlog, die de Oekraïense president Volodimir Zelenski op de knieën moet dwingen. Poetin wil dat Oekraïne neutraal blijft, nooit lid wordt van de NAVO en de gebieden Krim, Donetsk en Loehansk afstaat. Eisen waar Zelenski nooit akkoord mee kan gaan.

Poetin hoopte met een snel offensief de regering-Zelenski omver te werpen, maar stuitte op een verzet dat krachtiger en beter georganiseerd was dan verwacht. Terwijl de Oekraïense strijders veel moed toonden, circuleerden al snel verhalen over een gebrek aan motivatie en voorbereiding bij de Russische soldaten.

Oorlogsmisdaden

Uit frustratie maakte de Russische legerleiding er een vuile oorlog van. De Russische militairen vielen de kernreactor van Zaporozje aan, wat vele waarnemers beschouwen als een schending van het oorlogsrecht. In een stad als Charkov vernietigden ze theaters, kerken, universiteiten en gezondheidscentra. Daarbij zouden ze ook clusterbommen gedropt hebben die een grote oppervlakte verwoesten en daardoor vaak burgerslachtoffers eisen. Ook die praktijken zijn volgens sommigen oorlogsmisdaden.

Zonder eten

Door de zware belegering zitten mensen in onder meer de havenstad Marioepol al dagenlang zonder elektriciteit, verwarming, water en voedsel. Om hen uit die erbarmelijke omstandigheden te redden, kwamen onderhandelaars van beide landen al enkele keren een tijdelijk staakt-het-vuren overeen. Dat zou humanitaire corridors mogelijk maken, waarlangs burgers het geweld kunnen ontvluchten. In de praktijk bleek dat meestal niet mogelijk, omdat de Russen de steden bleven aanvallen. Niettemin hebben al ruim twee miljoen Oekraïners het land verlaten. Het gaat vooral om vrouwen en kinderen, want de mannen blijven thuis om te vechten. Ook in ons land zijn de voorbije dagen al vluchtelingen opgevangen.

Aangrijpende filmpjes

Dankzij het communicatietalent van president Zelenski, een ex-acteur en -komiek, krijgt Oekraïne wereldwijd steeds meer sympathie. Op sociale media als Instagram, Twitter en TikTok delen hij en medestanders filmpjes die emotionele reacties uitlokken. Daarin zijn vernielde steden en onschuldige burgerslachtoffers te zien, maar ook gevangengenomen Russische soldaten die toegeven dat ze slecht voorbereid waren.

Censuur in Rusland

Omdat Rusland de informatieoorlog dreigt te verliezen, blokkeerde Poetin Facebook, Twitter en de Europese nieuwsmedia. Een nieuwe censuurwet verbiedt journalisten om de woorden ‘oorlog’ en ‘invasie’ nog te gebruiken in hun verslaggeving. Ze mogen enkel nog een beroep doen op de officiële bronnen van de Russische overheid. Wie de wet overtreedt, riskeert 15 jaar gevangenisstraf. Omdat er zo geen sprake meer is van persvrijheid, riepen heel wat buitenlandse media hun correspondenten uit Rusland terug.